بهاره نوری-این روزها که خیلی ها تصمیم بر رعایت حکم خود صادر کرده سکوت گرفته اند و سری برای دستمال بستن درد نمی کند به عنوان جوان دیروز صلاح دیدم از منظری دغدغه مند به اظهارات حجت الاسلام قرائتی نگاه کنم ؛چندی است که دلواپس گونه بر سرو صورت می زنیم که چه به روز جامعه دیندار و دینمدار ما آمده است که این حجم از دروغ، ریا، خیانت در امانت ،خوردن حق الناس رو به فزونی است و ما را چه شده که جوانان مان رفته رفته از موازین اخلاقی و پایبندی به آموزه های دینی فاصله می گیرند؟
از آنجایی که بر طبق عادت انگشت اتهام را به سوی خارج از مرز و بوم نشانه می گیریم از کم کاری ها و اشتباهات خود که ضربه ای مهلک تر از هزاران شبیخون فرهنگی را به جامعه می زند غافل می مانیم .گویا این روش راحت ترین راه برای دوری از پاسخگویی است.
جوانتر که بودم همواره از حجت الاسلام قرائتی چهره ای را در ذهن داشتم که درسهایی از قرآن را با مهربانی و لطافت مطرح می کرد ؛آنقدر دلنشین که ساعتی را به راحتی پای تلویزیون میخکوب می شدیم .اما گویا گذران 40سال از عمر برنامه های وی و کهولت سن دقت در اظهارات و درس هایشان را کمتر کرده و بیاناتی از وی نقل می شود که گنجاندن آن در ذهنی که تصوری متفاوت از این شخصیت دارد؛ مشکل است.
به تازگی نقل قولی از سخنان وی دست به دست می شود که در همایش خبرنگاران اظهار داشت « کسانی که خبرهایی در جامعه منتشر می‌کنند که زلزله در جامعه ایجاد شود و باعث فرو ریختن عقاید افراد می‌شود، در قرآن داریم که آن‌ها را باید تکه تکه کرد، زیرا این‌ها باعث دلهرگی در مردم شده‌اند و امنیت عمومی را برهم زدند و سبب سلب آرامش دیگران شده‌اند».
به عنوان یک اهل رسانه خواندن این صحبت آن هم در همایشی که اصحاب رسانه و مدیران روابط عمومی درآن حضور دارند موجب شگفتی بود چرا که سخنانی که از سوی معلم اخلاق مطرح می شد در بیان چهره ای خشن از روایت های قرآنی شاید بسیار اثر گذار تر از هزاران ترفند دشمنان برای دین زدایی نسل امروز بود هر چند جوانان امروز هوشیاری زیادی در برابر مکر و حیله دشمنان دارند اما شنیدن این بیانات از سوی فردی که سالها بر منبر عطوفت و مهربانی می نشست بسیار اثر گذار تر خواهد بود .
به اشاره عالمان دین ، اسلام هرگز در پی جنگ و کشتار نبوده و با زور کسی را به مسلمان شدن وادار نکرده است و تبلیغات نادرست دشمنان در خشن و زشت جلوه دادن دین بهانه ای برای گسترش دین هراسی و اسلام هراسی است .کما اینکه پیامبر اسلام(ع) همواره مسلمانان را به احترام نسبت به هم و رعایت اعمال نیک سفارش کرده است .
بیان این اظهارات از زبان شیعه ای که امام اول او مساوات و رعایت عدالت را حتی بر ابن ملجم نیز خواستار بود ؛جای تامل دارد.گویا دیگر وقت بازنشسته شدن حجت الاسلام قرائتی فرا رسیده است تا فضا برای آنانی که تصویر به روز تر و جوان پسند تری از دین دارند در کشوری که شیعه وار به دور حلقه اسلام می چرخد ؛باز شود.
این روزها چند باره این بیانات را از منابع معتبر و موثق مرور می کنم که می گویند :«روایتی از امام علی (ع) با این عنوان است: “وَ قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع قَصَمَ ظَهْرِی عَالِمٌ مُتَهَتِّکٌ وَ جَاهِلٌ مُتَنَسِّکٌ فَالْجَاهِلُ یَغُشُّ النَّاسَ بِتَنَسُّکِهِ وَ الْعَالِمُ یَغُرُّهُمْ بِتَهَتُّکِهِ”.(1) به همین مضمون از امام صادق (ع) نیز آمده است. امام در این حدیث می فرماید دو طایفه هستند که کمرم را شکستند، عالمان هتاک و بی پروا، و جاهلان مقدس نما، آنان با هتاکی خود مردم را مغرور کردند و اینان با اعمال خود مردم را گول زدند و مانع از آن شدند تا مردم به به حقیقت دست یابند.
استاد شهید مطهری می فرماید: دو بیماری خطرناک همواره آدمی را تهدید می کند، بیماری جمود و جهالت، نتیجه بیماری اول توقف و سکون و بازماندن از پیشروی و توسعه است و نتیجه بیماری دوم سقوط و انحراف است. جامد از هر چه نو است متنفر است و جز با کهنه خود نمی گیرد و جاهل هرپدیده نوظهوری را به نام مقتضیات زمان به نام تجدد و ترقی موجه می شمارد(2)
و در جای دیگر می فرماید: «اسلام هم با جمود مخالف است و هم با جهالت، خطری که متوجه اسلام است هم از ناحیه این دسته است و هم از ناحیه آن دسته، جمودها و خشک مغزی ها و علاقه نشان دادن به هر شعار قدیمی ـ و حال آن که ربطی به دین اسلام ندارد ـ بهانه به دست مردم جاهل می دهد که اسلام را مخالف تجدد به معنی واقعی بشمارند و از طرف دیگر، تقلیدها و مدپرستی ها و غرب زدگی ها و اعتقاد به این که سعادت مردم مشرق زمین رد این است که جسماً و روحاً و ظاهراً و باطناً فرنگی بشوند، تمام عادات و آداب و سنن آن ها را بپذیرند، قوانین مدنی و اجتماعی خود را کورکورانه با قوانین آن ها تطبیق دهند، بهانه ای به دست جامدها می دهد که به هر وضع جدیدی با چشم بدبینی بنگرند و آن را خطری برای دین و استقلال و شخصیت اجتماعی ملتشان به شمار آورند. در این میان آن که باید غرامت اشتباه هر دو دسته را بپردازد، اسلام است.»
جمود جامدها به جاهل ها میدان تاخت و تاز می دهد و جهالت باطل ها، جامدها را در عقاید خشکشان متصلب تر می کند.(3)
(1)- مجلسی، بحار النوار، ج 2، ص 111؛ ج 1، ص 208، مؤسسة الوفاء، بیروت، 1404ق.
(2)- مطهری، مرتضی، نظام حقوق زن در اسلام، همان، ص118
(3)- همان، ص121ـ120.