اقتصاد دانش بنیان به کمک اقتصاد دریا بیاید

گروه شعارسال – اقیانوس‌ها دارای ظرفیت‌های زیادی هستند که مورد غفلت قرار گرفته است؛ تغذیه از دریا، کشاورزی در دریا، تولید انرژی از دریا، اقتصاد دریا، بازرگانی دریا، تأمین منابع آب شرب از دریا از جمله پتاسیل‌هایی هستند که در کشور مورد غفلت قرار گرفته‌اند. ۷۰ درصد از سطح کره زمین را آب‌ها در بر گرفته است و دسترسی کشور ما به این آب‌های آزاد، از جمله موهبات الهی به اقلیم سرزمین مان است اما متأسفانه ما آن طور که شایسته است از ظرفیت اقیانوس‌ها برای تولید دانش، ثروت و … استفاده نکرده‌ایم و در حالی که در دهه‌های اخیر روند بهره‌برداری از دریاها و اقیانوس‌ها در سایر کشورها روند صعودی به خود گرفته و ما هنوز در مراحل ابتدایی بهره‌برداری پایدار از آب‌های آزاد هستیم.
به گزارش اقتصادسرآمد، در رابطه با اهمیت اقیانوس‌شناسی قبل از هر چیز باید بدانیم که بخش زیادی از سطح کره زمین را اقیانوس‌ها و دریاها در بر گرفته است و اگردر ایران به اقیانوس‌ها نپردازیم خود را از منابعی که در ۷۰ درصد سطح کره زمین وجود دارد محروم کرده‌ایم. با توجه به اینکه کشور به آب‌های آزاد دسترسی دارد، باید به این موضوع بپردازیم و به اندازه کشورهای پیشرفته از آب‌های آزاد بهره ببریم.
در حال حاضر در مجموعه پژوهشگاه اقیانوس‌شناسی  ۳ پژوهشکده علوم جوی، دریایی و علوم مهندسی فعال هستند و بیشترین فعالیت ما در راستای علوم دریایی است.
ایران در حوزه امنیت دریایی بسیار عالی عمل کرده‌ایم که این مورد را مدیون نیروهای مسلح‌ کشورمان هستیم اما در سایر موارد عقب هستیم؛ موضوعاتی از جمله تغذیه از دریا، کشاورزی در دریا، تولید انرژی از دریا، اقتصاد دریا، بازرگانی دریا و …، ظرفیت زیادی را برای پیشرفت کشور مهیا می‌کنند که نباید از آن‌ها غافل شد؛ اگر ما از موهبت دسترسی به آب های آزاد استفاده نکنیم, تفاوتی با کشورهایی که اصلاً به این آب‌ها دسترسی ندارند، نخواهیم داشت.
اقتصاد دانش بنیان به کمک اقتصاد دریا بیاید
مجید صادقی کارشناس انرژی و فناوری دریایی با بیان این‌که کشور در پژوهشگاه اقیانوس‌شناسی  در کشور به دنبال زنجیره دانش دریا از شناخت تا بهره‌برداری از دریا است، به روزنامه اقتصادسرآمد، گفت: یکی از اصول مهم در زمینه بهره‌برداری از دریا این است که در زنجیره‌ای که تعریف می‌شود، اقتصاد دانش بنیان در آن دیده شود که در این زمینه گاهی تصور می‌شود که توسعه اقتصاد دانش‌بنیان منحصر به شرکت‌های دانش بنیان است، در حالی که در این حوزه با اقتصاد بومی نیز مواجه هستیم. در سواحل ظرفیت‌های دانشی بومی داریم که باید از آن‌ها بهره برداری کنیم. این ظرفیت‌ها از دریانوردان با تجربه تا افرادی که به صورت علمی در حوزه دریا فعال هستند را شامل می‌شود.
دلیل دستیابی دیرهنگام ایران به اقتصاد دریا محور
او ادامه داد: متأسفانه به دلیل این که فرهنگ و تمدن ایران، خشکی‌محور بوده است، همواره از دریا گریزان بودیم و به همین دلیل سرمایه‌گذاری مناسبی در سواحل صورت نگرفته است، البته در سال‌های اخیر اقداماتی در این حوزه‌ها صورت گرفته و امیدواریم در آینده این ظرفیت‌ها به اقتصاد ملی و کشور پیوند بخورد و موجبات رفاه مردم را فراهم کند.
شناسایی طرفیت‌های اقتصادی دریایی ضرورت انکار ناپذیر
وی در بخش دیگری از سخنان خود افزود: برای رفع این چالش اقدام به تعامل با سایر دستگاه‌ها کردیم که در گام اول تعامل را با سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح برقرار کردیم تا یافته‌های علمی پژوهشگاه در جهت ارتقای سطح اطلاعات و داده‌های این سازمان مورد بهره برداری قرار گیرد. رسالت اصلی ما شناسایی اقیانوس‌ها و آب‌ها و معرفی ظرفیت‌های دریایی به مردم است. نمونه ظرفیت‌ها تامین آب شرب از دریا است؛ ایران کشوری خشک است که می‌توانیم از ظرفیت‌های آب دریاها برای جبران این خشکی استفاده کنیم.
۲۳ درصد جمعیت کشور در سواحل هستند
صادقی تصریح کرد: متأسفانه در میان کشورهای همسایه در حوزه ترانزیت دریایی کمترین سهم را داریم؛ ۲۳ درصد جمعیت کشور در سواحل هستند اما از ۱۱ درصد ظرفیت‌های دریایی بهره برداری می‌کنیم و باید این شکاف ایجاد شده برطرف شود و این مهم از وظایف ما است که در مطالعاتمان به سمت سیاست‌گذاری دریایی و اقیانوسی برویم و ببینیم از چه ظرفیت‌های دریایی می‌توانیم استفاده کنیم.
با توجه به مباحث یاد شده، استفاده از ظرفیت دریایی به عنوان منبع غذایی نیاز به تعامل با سایر دستگاه‌ها دارد. به عنوان مثال جنگل‌های حرا از جمله مناطقی است که زمینه تکثیر موجودات دریایی را فراهم می‌کند و اگر بتوانیم برای حفاظت از آن با رویکرد درستی وارد شویم و با سازمان‌های متولی وارد تعامل شویم، می‌توانیم در بلند مدت منجر توانایی خود را در این حوزه افزایش دهیم.
در تحقیقات دریایی و اقیانوس‌شناسی، مطالعات در کشورمحدود به سطح آب نمی‌شود بلکه آب‌های عمقی را نیز شامل می‌شود؛ همچنین بسیاری از پدیده‌هایی که سواحل را متأثر می‌کند و جریانات دریایی را ایجاد می‌کند به جو برمی‌گردد که بالای سطح آب قرار دارند. به طور کلی شرایط بالای سطح آب و شرایط داخل آب متأثر از یکدیگر هستند. وارد شدن به فناوری‌های نوین مربوط به علوم جوی رسالتی است که برای کارشناسان ایرانی تعریف شده و از این رو اقدام به فعال کردن آن در دستور کار قرار دارد.