بررسی روند تغییرات قیمت انواع کالا و خدمات مصرفی مردم در تیرماه امسال نشان می دهد که نرخ برخی گروه های کالایی و ملزومات مورد نیاز جامعه از رشد بالاتری نسبت به برخی گروه ها برخوردار بوده و در عین حال تمامی گروه های مصرفی جامعه در این ماه افزایش قیمت داشته اند.
اگر روند رشد قیمت ها و تغییرات شاخص را به صورت نقطه ای بررسی کنیم، کمترین رشد قیمت در گروه سبزیجات و حبوبات به میزان ۴.۷ درصد به ثبت رسیده و در عین حال در بخش ارایه خدمات عمومی مانند آب، برق و سوخت نیز ۳.۲ درصد رشد منفی اتفاق افتاده است. با این وجود رشد نقطه ای قیمت میوه و خشکبار در تیرماه امسال به میزان ۲۹.۸ درصد بوده است.
هرچند نرخ کلی تورم نقطه به نقطه در تیرماه امسال ۱۳.۸ درصد بوده، اما در گروه خوراکی ها و آشامیدنی ها ۱۵.۱ درصد، نان و غلات ۱۱.۹ درصد، گوشت قرمز و سفید و فرآورده های آن ۱۶.۵ درصد، گوشت قرمز و گوشت ماکیان ۱۶.۸ درصد، ماهی ها و صدف داران ۱۵ درصد، شیر، پنیر و تخم مرغ ۱۶.۱ درصد و در گروه چای، قهوه، کاکائو، نوشابه و آب میوه نیز ۲۰.۵ درصد رشد قیمت اتفاق افتاده است.
دخانیات در تیرماه امسال ۵۹.۱ درصد، مسکن و اجاره ۱۴.۹ درصد، بهداشت و درمان ۱۳.۵ درصد، حمل و نقل ۱۱.۶ درصد، تفریحات و امور فرهنگی ۱۸.۸ درصد، آموزش ۱۳ درصد و هتل و رستوران نیز ۱۰.۱ درصد رشد قیمت به ثبت رسیده است.
روند رشد قیمت انواع کالا و ملزومات مصرفی خانوار در ماه های اخیر، به دنبال افزایش یکباره نرخ ارز و افت ارزش ریال باعث تشدید فشارهای معیشتی بر اقشار کم درآمد جامعه شده و در سال جاری بخشی از قدرت خرید خانوار از دست رفته است. در عین حال، دولت و بخش خصوصی نیز توان ترمیم قدرت خرید خانوار و گروه های حقوق بگیر و شاغلان را نداشته و در سال جاری افزایش حقوق ها باعث تقویت قدرت خرید خانوار نشده است.
کارشناسان اقتصادی در ایران معتقدند سال ها کسری افزایش واقعی حقوق ها و دریافتی نیروی کار باعث بروز کسری انباشته شده و از اینرو بسیاری از خانوارها در تنظیم مخارج و درآمد خود با مشکلاتی مواجه هستند. این مسئله در زمانی که شوک های ناگهانی در بازارها رخ می دهد باعث تشدید فشارهای معیشتی شده و اختلال در زندگی مردم بیشتر می شود.
سوء استفاده و کسب درآمدهای ناگهانی برخی افراد در زمان افزایش قیمت سکه، ارز، مسکن و … باعث بروز شکاف اجتماعی و فاصله طبقاتی در بین دهک های مختلف اجتماعی شده و به عقیده کارشناسان، تصمیمات اشتباه مدیریتی دولت ها در مواردی باعث ایجاد طبقات جدیدی از ثروتمندان و در نقطه مقابل طبقه جدیدی از فقرا می شود. در عین حالی که برخی به سودهای یک شبه دست می یابند، برخی نیز یک شبه نابود می شوند.
حساسیت تصمیمات دولت ها آنقدر بالاست که می تواند به یکباره تلاطمات مختلفی را در جامعه ایجاد و باعث بروز بحران های مختلفی شود. اخیرا برخی کارشناسان اقتصادی، تصمیم دولت در پیش فروش سکه را باعث سوء استفاده برخی و دامن زدن به رشد قیمت ها در بازار تعبیر کرده و در مسئله عرضه دلار ۴۲۰۰ تومانی نیز برخی بر همین عقیده اند که دولت از این طریق راه را برای سوداگری و انجام واردات غیرضرور به کشور باز گذاشت.
